Praktische belastinggids voor zzp’ers
Voorlopige aanslag voor zzp’ers: aanvragen, berekenen en wijzigen
Met een voorlopige aanslag betaal je gedurende het jaar alvast inkomstenbelasting en mogelijk de inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet op basis van een schatting. Dat kan helpen om een grote nabetaling achteraf te voorkomen. In deze gids lees je hoe je als zzp’er je verwachte winst inschat, wanneer je de aanslag aanvraagt of wijzigt en welke gegevens je regelmatig opnieuw controleert.
De belangrijkste aandachtspunten
- ✓Maak een realistische schatting van je jaarwinst
- ✓Neem andere inkomsten en aftrekposten mee
- ✓Controleer een ontvangen aanslag altijd
- ✓Wijzig de aanslag bij belangrijke veranderingen
- ✓Betaal op tijd met het juiste betalingskenmerk
- ✓Vergelijk later met de definitieve aangifte
Waarom een voorlopige aanslag aanvragen?
Als zzp’er houdt niemand automatisch inkomstenbelasting in op je ondernemingswinst. Zonder voorlopige aanslag kan daardoor later een aanzienlijk bedrag volgen. Met een voorlopige aanslag betaal je tijdens het kalenderjaar alvast op basis van een schatting. Het blijft een voorschot: na je aangifte wordt met de definitieve aanslag berekend hoeveel belasting en Zvw je werkelijk verschuldigd bent.
Wat kan een voorlopige aanslag opleveren?
Belasting spreiden
Je hoeft de verwachte inkomstenbelasting niet pas na afloop van het jaar in één groot bedrag te betalen.
Meer overzicht
Je weet gedurende het jaar beter welk bedrag beschikbaar blijft voor je onderneming en privé-uitgaven.
Minder verrassingen
Een passende voorlopige aanslag verkleint de kans op een onverwacht hoge definitieve aanslag.
Tussentijds wijzigen
Stijgt of daalt je winst, dan kun je de schatting aanpassen aan je nieuwe verwachting.
Aftrekposten meenemen
Bij de berekening kun je rekening houden met ondernemersaftrek, hypotheekrente en andere relevante posten.
Definitieve verrekening
De reeds betaalde bedragen worden later verrekend met je definitieve aanslag inkomstenbelasting.
Welke gegevens heb je nodig voor een goede schatting?
Zo vraag je een voorlopige aanslag aan en houd je deze actueel
Schat je jaarresultaat
Bereken je verwachte omzet en trek de zakelijke kosten en andere fiscale posten daarvan af.
Vul je totale situatie in
Neem naast je ondernemingswinst ook loon, eigen woning, aftrekposten en een eventuele fiscale partner mee.
Controleer de berekening
Bekijk of de geschatte winst, aftrekposten, heffingskortingen en betalingsbedragen aannemelijk zijn.
Blijf gedurende het jaar bijsturen
Vergelijk je werkelijke resultaten regelmatig met de schatting en wijzig de aanslag wanneer winst, loon, aftrekposten of je persoonlijke situatie duidelijk veranderen.
Kort antwoord: moet een zzp’er een voorlopige aanslag aanvragen?
Niet iedere zzp’er hoeft zelf een voorlopige aanslag aan te vragen. De Belastingdienst kan er ook één opleggen op basis van bekende gegevens. Krijg je er één, controleer dan altijd of omzet, winst, andere inkomsten en aftrekposten nog aansluiten op je actuele situatie.
Een voorlopige aanslag is een voorschot. De definitieve belasting volgt na de aangifte inkomstenbelasting en de eerder betaalde bedragen worden daarmee verrekend.
Wanneer moet je een voorlopige aanslag wijzigen?
Wijzigen is verstandig als je verwachte winst duidelijk stijgt of daalt, je stopt of start met ondernemerschap, je fiscale partner- of woonsituatie verandert, of aftrekposten anders uitvallen dan eerder geschat.
Voor 2026 gebruikt de Belastingdienst bij een automatisch opgelegde voorlopige aanslag mogelijk oudere gegevens. Een eerdere aanslag kan daardoor onvoldoende aansluiten op een snelgroeiende onderneming.
Meer winst
Een hogere winst kan leiden tot een hogere uiteindelijke inkomstenbelasting en Zvw-bijdrage.
Minder winst
Een te hoge voorlopige aanslag kan onnodig liquiditeit uit de onderneming halen.
Aftrek verandert
Ondernemersaftrek en andere posten beïnvloeden de schatting van het belastbare inkomen.
Na aangifte
Na het indienen van de aangifte kun je voor dat jaar niet meer op dezelfde manier een voorlopige aanslag aanvragen of wijzigen.
Voorlopige aanslag 2027: let extra op oude aftrekposten
De zelfstandigenaftrek daalt onder de huidige wet naar €900 in 2027. Daarnaast is aangekondigd dat de startersaftrek in 2027 wordt verlaagd. Gebruik daarom bij een voorlopige aanslag 2027 niet automatisch de aftrekposten uit 2026.
Het Belastingplan 2027 kan daarnaast andere tarieven, heffingskortingen en bedragen wijzigen. Een prognose voor 2027 moet daarom na Prinsjesdag opnieuw worden gecontroleerd.
Bronnen en laatste inhoudelijke controle
Laatst inhoudelijk gecontroleerd: 17 augustus 2026.
Over de auteur
Deze pagina is opgesteld voor Countivo Administratie. Geoffrey Correa de Gudino is boekhouder en eigenaar van Countivo Administratie en ondersteunt ondernemers met winstprognoses, belastingreserveringen en voorlopige aanslagen voor ondernemers.
Fiscale bedragen, voorwaarden en aangekondigde wetswijzigingen kunnen veranderen. Daarom worden jaartallen en bedragen op deze pagina periodiek opnieuw gecontroleerd.
Benieuwd naar de kosten?
Bekijk de vaste maandpakketten van Countivo Administratie. Voor zzp’ers beginnen de pakketten vanaf €70 per maand, exclusief 21% btw.
- ✓Duidelijke vaste maandtarieven
- ✓Boekhouding en aangiften afgestemd op je onderneming
- ✓Persoonlijk contact met een vast aanspreekpunt
- ✓Digitaal en overzichtelijk samenwerken
Bekijk ook onze diensten en kennisbank
Bekijk andere diensten van Countivo en lees praktische informatie over boekhouding, btw, belastingen en zakelijke kosten.
Inkomstenbelasting voor zzp’ers
Lees hoe je uiteindelijke belasting over de jaarwinst wordt berekend.
Zelfstandigenaftrek
Bekijk of deze aftrek in je winstprognose kan worden meegenomen.
Startersaftrek
Lees wanneer je als starter extra aftrek kunt verwachten.
Mkb-winstvrijstelling
Bekijk hoe deze vrijstelling je verwachte belastbare winst beïnvloedt.
Fiscaal advies
Laat je winstprognose en voorlopige belasting beoordelen.
Boekhouder voor zzp’ers
Laat administratie en belasting gedurende het jaar op elkaar aansluiten.
Veelgestelde vragen
Antwoorden op vragen die ondernemers vaak stellen voordat zij hun administratie uitbesteden.
Wat is een voorlopige aanslag?
Een voorlopige aanslag is een voorschot op de inkomstenbelasting en eventueel de bijdrage Zorgverzekeringswet die je naar verwachting over een kalenderjaar moet betalen of terugkrijgt.
Is een voorlopige aanslag hetzelfde als de definitieve aanslag?
Nee. De voorlopige aanslag is gebaseerd op geschatte gegevens. De definitieve aanslag wordt later vastgesteld op basis van je ingediende aangifte en de werkelijk behaalde resultaten.
Moet iedere zzp’er een voorlopige aanslag aanvragen?
Nee. Het is niet voor iedere ondernemer verplicht om deze zelf aan te vragen. Het kan wel verstandig zijn wanneer je verwacht inkomstenbelasting over je winst te moeten betalen.
Kan de Belastingdienst zelf een voorlopige aanslag opleggen?
Ja. De Belastingdienst kan op basis van eerdere aangiften en bekende gegevens automatisch een voorlopige aanslag opleggen. Controleer altijd of de gebruikte gegevens nog kloppen.
Waarom krijg ik als starter niet automatisch een voorlopige aanslag?
Bij een nieuwe onderneming heeft de Belastingdienst vaak nog geen eerdere ondernemersgegevens waarop een betrouwbare schatting kan worden gebaseerd. Je kunt dan zelf een voorlopige aanslag aanvragen.
Hoe vraag ik een voorlopige aanslag aan?
Je kunt een voorlopige aanslag inkomstenbelasting digitaal aanvragen via Mijn Belastingdienst. Je vult daarbij je verwachte inkomen, winst en aftrekposten voor het betreffende jaar in.
Wanneer kan ik een voorlopige aanslag voor 2026 aanvragen?
Het formulier voor de voorlopige aanslag 2026 is sinds 1 december 2025 beschikbaar in Mijn Belastingdienst.
Tot wanneer kan ik een voorlopige aanslag aanvragen?
De uiterste datum hangt af van je aangiftesituatie. Heb je een aangiftebrief gekregen, dan geldt doorgaans de uiterste aangiftedatum. Zonder aangiftebrief is aanvragen meestal mogelijk tot 1 mei van het volgende jaar.
Kan ik een voorlopige aanslag wijzigen?
Ja. Wanneer je verwachte winst, aftrekposten, inkomen of persoonlijke situatie verandert, kun je de voorlopige aanslag via Mijn Belastingdienst wijzigen.
Hoe vaak mag ik de voorlopige aanslag wijzigen?
Je kunt gedurende het jaar opnieuw een wijziging indienen wanneer je financiële situatie wezenlijk verandert. Zorg dat iedere nieuwe schatting zo realistisch mogelijk is.
Moet ik de aanslag wijzigen als mijn winst stijgt?
Wijzigen is doorgaans niet verplicht, maar wel verstandig. Met een hogere schatting voorkom je dat je bij de definitieve aanslag mogelijk een groot bedrag moet bijbetalen.
Wat als mijn winst lager wordt dan verwacht?
Dan kun je de voorlopige aanslag verlagen. Na verwerking kunnen toekomstige termijnen lager worden en kan een te veel betaald bedrag worden verrekend of terugbetaald.
Hoe schat ik mijn winst als zzp’er?
Begin met je verwachte omzet en trek daar zakelijke kosten, afschrijvingen en andere fiscale correcties vanaf. Houd ook rekening met seizoensverschillen en reeds afgesloten opdrachten.
Is omzet hetzelfde als winst?
Nee. Omzet is het totaal van je opbrengsten. Winst is het bedrag dat na aftrek van zakelijke kosten en fiscale correcties overblijft.
Moet ik zelfstandigenaftrek meenemen?
Ja, wanneer je verwacht aan alle voorwaarden te voldoen. Twijfel je over het urencriterium, dan is het verstandig voorzichtig te zijn met het opnemen van de aftrek.
Moet ik startersaftrek meenemen?
Dat kan wanneer je verwacht recht te hebben op zelfstandigenaftrek en aan de aanvullende voorwaarden voor startersaftrek voldoet.
Wordt de mkb-winstvrijstelling meegenomen?
Ja. Bij een juiste invoer van de ondernemingsgegevens wordt de mkb-winstvrijstelling betrokken bij de berekening van je belastbare winst.
Moet ik loon uit dienstverband ook invullen?
Ja. De inkomstenbelasting wordt berekend over je totale inkomen in box 1. Naast ondernemingswinst kunnen bijvoorbeeld loon, een uitkering en inkomsten uit de eigen woning van invloed zijn.
Moet ik mijn fiscale partner meenemen?
Bij bepaalde inkomsten en aftrekposten kan de verdeling tussen fiscale partners invloed hebben op de uitkomst. Vul daarom de gezamenlijke situatie zorgvuldig in.
Betaal ik via de voorlopige aanslag ook bijdrage Zvw?
Als ondernemer kun je naast inkomstenbelasting een inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet verschuldigd zijn. Hiervoor kan een afzonderlijke voorlopige aanslag worden opgelegd.
Kan ik de voorlopige aanslag in termijnen betalen?
Ja. Een voorlopige aanslag over het lopende jaar kan doorgaans in maandelijkse termijnen worden betaald. Het aantal termijnen hangt af van de datum van de aanslag en de resterende maanden van het jaar.
Hoeveel termijnen zijn mogelijk?
Een voorlopige aanslag over het lopende jaar kan in maximaal elf maandelijkse termijnen worden betaald. Een aanslag die later in het jaar wordt opgelegd, heeft minder resterende termijnen.
Kan ik de aanslag ook in één keer betalen?
Ja. Je mag het gehele bedrag in één keer betalen. Het bedrag moet dan binnen de termijn die op de aanslag staat bij de Belastingdienst zijn ontvangen.
Moet ik automatische incasso gebruiken?
Nee. Je kunt een automatische incasso aanvragen of de termijnen zelf overmaken. Gebruik altijd het juiste betalingskenmerk.
Wat gebeurt er als ik te laat betaal?
Bij te late betaling kan de Belastingdienst invorderingsmaatregelen nemen en kunnen extra kosten of rente ontstaan. Controleer daarom de betaaldatum op de aanslag.
Wat als mijn voorlopige aanslag te hoog is?
Dien zo snel mogelijk een wijziging in met een realistische lagere schatting. Stop niet zonder wijziging met betalen zolang de bestaande aanslag nog geldig is.
Wat als mijn voorlopige aanslag te laag is?
Je kunt de aanslag verhogen door een nieuwe schatting door te geven. Daarmee verklein je het bedrag dat mogelijk na je definitieve aangifte moet worden bijbetaald.
Kan ik de voorlopige aanslag stopzetten?
Je kunt een wijziging of stopzetting aanvragen wanneer de aanslag niet meer aansluit op je verwachte situatie. De Belastingdienst beoordeelt vervolgens het nieuwe verzoek.
Wat gebeurt er bij de definitieve aangifte?
De Belastingdienst berekent op basis van je werkelijke jaargegevens hoeveel belasting je verschuldigd bent. Reeds betaalde of ontvangen voorlopige bedragen worden hiermee verrekend.
Krijg ik geld terug als ik te veel heb betaald?
Als na de definitieve berekening blijkt dat je meer hebt betaald dan verschuldigd, wordt het verschil normaal gesproken terugbetaald of verrekend.
Moet ik geld bijbetalen als mijn winst hoger was?
Ja, wanneer de uiteindelijk verschuldigde belasting hoger is dan de betaalde voorlopige aanslagen, moet je het resterende bedrag na de definitieve aanslag bijbetalen.
Voorkomt een voorlopige aanslag belastingrente?
Een voldoende hoge en tijdig vastgestelde voorlopige aanslag kan het risico op belastingrente beperken. Dit hangt af van het moment en de juistheid van de opgegeven gegevens.
Kan Countivo mijn voorlopige aanslag berekenen?
Ja. Countivo kan je verwachte omzet, kosten, aftrekposten en overige inkomsten beoordelen en helpen bij het aanvragen of wijzigen van je voorlopige aanslag.
Is een voorlopige aanslag hetzelfde als mijn definitieve belasting?
Nee. Het is een voorschot op basis van een schatting. Na je aangifte volgt de definitieve berekening en worden reeds betaalde of ontvangen bedragen verrekend.
Wat als mijn winst veel hoger wordt dan verwacht?
Wijzig dan je voorlopige aanslag of reserveer extra belasting. Een te lage schatting kan anders leiden tot een aanzienlijke nabetaling.
Wanneer kan ik een voorlopige aanslag niet meer wijzigen?
Na het indienen van de aangifte over dat jaar kun je de voorlopige aanslag voor dat jaar niet meer op dezelfde manier aanvragen of wijzigen. Daarnaast gelden uiterste aanvraag- en wijzigingsdata van de Belastingdienst.
Nog vragen?
Neem contact op en ontdek wat Countivo voor jouw onderneming kan betekenen.
Wil je een passende voorlopige aanslag aanvragen?
Countivo berekent je verwachte winst, controleert de relevante aftrekposten en helpt je voorlopige aanslag aanvragen of wijzigen. Zo betaal je gedurende het jaar een bedrag dat zo goed mogelijk aansluit op je werkelijke situatie.
Plan gratis kennismaking via WhatsApp